ممکن است اصطلاح بازاریابی ویروسی یا وایرال مارکتینگ (viral marketing) به گوش شما خورده باشد. درست همانند یک ویروس که ماهیت واگیر دارد و به راحتی منتشر می‌شود، بازاریابی وایرال نیز نوعی از بازاریابی است که در زمان کوتاهی به مخاطب هدف می‌رسد.

عناصر بازاریابی ویروسی می‌توانند ویدئو، پست بلاگ، پادکست، عکس، محتوای متنی یا حتی یک لطیفه باشند.

تقریبا هر چیزی که بتواند به صورت ویروسی منتشر شود، بازاریاب ها را بر این می دارد تا از آن در بازاریابی ویروسی خود استفاده کنند. به همین دلیل، وایرال مارکتینگ را می توان یک بازاریابی در ارتباط با ترندهای روز نیز نامید.

ممکن است دیده باشید که شماری از محتواهای ویدئویی؛ صوتی و یا تصویری در مدت زمان کوتاهی به صورت ویروسی منتشر می‌شوند (دست به دست می شوند)؛ دلیل این موضوع این است که این محتواها المانی منحصر به فرد برای مخاطب دارند که او را قانع می‌کنند تا آن محتوا را با دوستان خود به اشتراک بگذارد و این اشتراک گذاری تا چندین هزار نفر و یا میلیون نفر ممکن است ادامه پیدا کند.

به عنوان مثال یک میم (meme) که حاوی یک محتوای مرتبط با یک موضوع روز است در صورتی که برای کاربر، منحصر به فرد و جالب باشد، همه‌گیر می‌شود؛ این موضوعات را می توان به ویدئوهایی در رابطه با زندگی روزمره و یا اتفاقات ناگهانی نیز نسبت داد. یک محتوای وایرال، یک محتوای سرگرم‌کننده است که مشارکت مخاطب را به خود جلب می‌کند و احساسات خاصی را در او تحریک می‌کند همین احساسات است که باعث می شود مخاطبان نظر خود را در مورد آن موضوع به اشتراک گذارند و یا خود محتوای وایرال شده را برای دیگران به اشتراک گذارند. بعدا در رابطه با این موضوع بیشتر صحبت خواهیم کرد. اجازه دهید پیش از عمیق شدن در رابطه با موضوع بازاریابی ویروسی، ابتدا تعریف دقیقی از آن برای شما ارائه دهیم.

بیشتر بخوانید: از بازاریابی اینترنتی یا دیجیتال چه می‌دانید؟

بازاریابی ویروسی

تعریف بازاریابی ویروسی

بازاریابی ویروسی چیست؟

بازاریابی ویروسی یا بازاریابی وایرال یک تکنیک بازاریابی است که در آن محتوای بازاریابی به قالبی در می‌آید که سبب علاقه‌ی شدید مردم به آن می‌شود و همانند یک ویروس، همه‌گیر می‌شود. کافی است محتوایی همه پسند تولید شود، بعد از آن دومینو وار می توان گسترش آن را مشاهده کرد.

در تکنیک های بازاریابی ویروسی پیام محتوای تجاری در یک کمپین بازاریابی محتوایی به سرعت از فردی به فرد دیگر منتقل می‌شود. بهترین ویژگی این تکنیک بازاریابی این است که از نظر هزینه و زمان، به صرفه است. شما یک بار یک محتوا را تولید می کنید و مخاطبان مسئول انتشار آن می شوند. کاربران با به اشتراک گذاشتن این محتواها، در واقع به سود برند شما کار می‌کنند. خود کاربران محتوا را به اشتراک می‌گذراند و از این رو، هزینه‌ی این نوع بازاریابی، در مقایسه با دیگر مسیرها که باید با صرف هزینه محتوای مورد نظر را به گوش مخاطبان برسانید؛ بسیار کم است.

بیشتر بخوانید: سیر تا پیاز بازاریابی خدماتی + تکنیک های بازاریابی خدماتی

امروزه با توسعه‌ی سریع شبکه‌های اجتماعی، بازاریابی ویروسی خیلی راحت شده است. بازاریاب ها (مارکترها) با استفاده از فیسبوک، یوتیوب، توییتر، اینستاگرام و … محتوای خود را به شکل یک ویدئو، پادکست، عکس یا بلاگ به اشتراک می‌گذارند؛ البته محتوایی که فاکتورهای جذابیت و سرگرم کنندگی را داشته باشد. به دلیل وجود همین پلتفرم‌ها است که وایرال مارکتینگ امکان پذیر است؛ در غیر این صورت، هرگز با استفاده از رادیو و تلویزیون، امکان شیوع ویروسی محتواها وجود نداشت، آن هم به این دلیل که رسانه های ارتباط جمعی مانند رادیو و تلوزیون بستر مناسبی برای دست به دست شدن محتواها نیستند، از این پلتفرم ها تنها برای ایجاد اخبار می توان استفاده کرد.

همانطور که در بالا گفتیم، ایجاد یک ارتباط عاطفی، نقش مهمی در شیوع ویروسی یک کمپین بازاریابی دارد. بنابراین، اجازه دهید احساسات مختلف و نقش‌های آن‌ها در بازاریابی ویروسی را برایتان شرح دهیم.

عواطف مختلف در بازاریابی ویروسی به صورت درصدی

  • شگفت زده شدن (۲۵٪)
  • خنده (۱۷٪)
  • سرگرمی (۱۵٪)
  • لذت (۱۴٪)
  • خشم (۶٪)
  • هم‌دلی (۶٪)
  • تعجب، ناراحتی و … (۱۷٪)

حالا می‌توانیم عمیق‌تر به موضوع بازاریابی ویروسی بپردازیم.

بازاریابی ویروسی

عواطف مختلف در بازاریابی ویروسی

بازاریابی ویروسی چگونه کار می‌کند؟

روند بازاریابی وایرال همانند دیگر روندهای بازاریابی، یک روند بسیار ساده است: شما باید یک محتوا خلق کنید، آن را در گستره‌ی اینترنت منتشر کنید و منتظر جواب گرفتن باشید. هرگز نمی‌توانید پیشبینی کنید که چه محتوایی شیوع ویروسی پیدا می‌کند و چه محتوایی اینگونه نمی‌شود. این موضوع، کاملا وابسته به کاربر است. گاهی اوقات، محتواهای ناخواسته شیوع ویروسی پیدا می‌کنند و گاهی اوقات مطمئن هستید که محتوای شما شیوع ویروسی پیدا می‌کند ولی شکست می‌خورید. اما باید در تهیه محتوا در بازاریابی ویروسی دقت داشته باشید.

لپ کلام اینکه شما باید یک محتوای منحصر به فرد و جالب خلق کنید که مخاطب را وادار سازد تا آن را به اشتراک بگذارد. گاهی اوقات، شیوع ویروسی یک محتوا کاملا غیر عمدی است اما باید از تمام فرصت های به دست آمده در خلق و انتشار محتوای خود استفاده کنید تا آن به یک محتوای وایرال تبدیل شود.

به عنوان مثال یک برند، محتوایی ویدئویی در دو نوع تولید می کند:

  • یک ویدئوی تبلیغاتی یا برجسته کردن نام برند خود را در آن
  • یک ویدئوی تبلیغاتی نمایان کردن نام برند

نوع دوم محتوای ویدئویی می‌تواند شیوع ویروسی پیدا کند اما مسائل مهم دیگری هم هستند که بازاریاب باید به آن‌ها دقت داشته باشد: محتوای ویدئویی باید طوری فریم‌بندی شود که مشکوک به نظر نرسد و کاربر نباید احساس کند که فریب خورده است. در غیر این صورت، کمپین به ضرر شما عمل خواهد کرد. چند موردی که باید به آن دقت داشته باشید این است:

  1. که هرگز غم و ناامیدی بیش از حدی به مخاطب القا نکنید.
  2. هرگز محتوایی را که ممکن است مخاطب را ناراحت کند منتشر نکنید ( در نشان دادن غم بی پروا نباشید )

محتوا به خودی خود شیوع ویروسی پیدا می‌کند و تنها کاری که شما باید انجام دهید این است که آن را در زمان و مکان مناسب منتشر کرده و منتظر انفجار آن باشید.

بیشتر بخوانید: آشنایی کامل با تبلیغات کلیکی گوگل (Google adWords) به همراه ۴ ترفند

بازاریابی ویروسی

چگونگی انجام بازاریابی ویروسی

مزایای وایرال مارکتینگ

بازاریابی ویروسی مزایای قابل توجهی دارد. اگر شما از آن برای کسب‌وکار خود استفاده نمی‌کنید، قطعا عامل مهمی را که می‌تواند اثر قابل توجهی در مقیاس بزرگ روی کسب‌وکار شما داشته باشد، از قلم انداخته‌اید در ادامه، مهم‌ترین مزایای بازاریابی وایرال را که می‌تواند به نفع هر کسب‌وکاری باشد، آورده‌ایم:

۱) امروزه هزینه‌های بازاریابی بسیار بالا است و اگر می‌خواهید راه بهتری برای بازاریابی انتخاب کنید، باید بیشتر هزینه نمایید. با این حال، اگر از یک تکنیک بازاریابی ویروسی استفاده کنید، نیازی نیست نگران هزینه‌های آن باشید زیرا به صرفه‌ترین روش بازاریابی است. از آن‌جایی که کاربران، بیشتر کار شما را انجام می‌دهند، هزینه‌ی بازاریابی ویروسی نسبتا پایین است.یکی از مهم‌ترین مزایای بازاریابی ویروسی این است که بدون سرمایه‌ی زیادی، از طریق آن می‌توانید به تعداد بسیار زیادی از کاربران دسترسی پیدا کنید و عده ی زیادی را تحت تاثیر قرار دهید. این نوع بازاریابی محدودیتی ندارد. شما هرگز نمی‌دانید که چه کسی محتوای شما را با چه کسی به اشتراک خواهد گذاشت. با این روش، حتی کسب‌وکارهای کوچک نیز می‌توانند به تعداد زیادی از مخاطبان دسترسی پیدا کنند.

۲) رشد برق آسای یک برند در یک شب را می توان به بازاریابی ویروسی درست آن نسبت داد، موفقیت در تجارت می تواند زمان زیادی داشته باشد اما اگر شانس این را داشته باشید تا با روی خوش مخاطبان رو به رو شوید این راه را یک شبه طی خواهید کرد. البته اگر بتوانید محتوایی خلاقانه با جذابیت بالا و مداوم تولید کنید به نوعی یک بازاریابی ویروسی طولانی مدت را ایجاد کرده اید که شما را به موفقیت می رساند.

۳) زمانی که محتوای شما شیوع ویروسی پیدا کند، تصمیم‌گیری مخاطبان بر اساس حس و عواطف شکل می گیرد و او را تحت تاثیر خود قرار می دهد. پس به راحتی می توانید افرادی را که از احساس خود برای اعتماد و خرید از یک برند استفاده می کنند را به خود جذب کنید.

۴) اگر در تولید یک محتوای خلاقانه موفق باشید، می‌توانید برند خود را به کمک بازاریابی ویروسی، به بهترین شکل ممکن تبلیغ نمایید. هیچ شکی نیست که این روش می‌تواند از طریق رساندن نام برند شما به گوش تعداد زیادی از کاربران، عملکرد بسیار قدرتمندی داشته باشد. این عملکرد به معنای اعتماد بیشتر به برند شماست. وقتی نام برند شما به صورت نهان در یک تبلیغ وایرال دیده شود ناخوداگاه اعتماد و رضایت زیادی را در بین کاربران ایجاد می کند.

بیشتر بخوانید: آموزش اصول بازاریابی تلفنی + تکنیک ها

۹ استراتژی موفق در بازاریابی ویروسی

۱) هدف گرفتن مخاطب و کانال‌های ارتباطی درست

گام اول در یک کمپین بازاریابی ویروسی این است که بفهمید مخاطب هدف و پرسونای مخاطب شما کیست و از طریق کدام کانال‌های ارتباطی می‌توانید به او دسترسی داشته باشید. هیچ محتوایی به خودی خود، شیوع ویروسی پیدا نخواهد کرد و شما باید پیام درستی به مخاطب درست بفرستید. اگر انتظار دارید که مخاطبان پیام شما را به اشتراک بگذارند، پیام شما باید خلاقانه؛ سرگرم کننده و پر از هیجان و احساسات باشد. کانال ارتباطی نیز به همین اندازه مهم است. اگر از کانال اشتباهی استفاده کنید، قادر نخواهید بود به تعداد زیادی از مخاطبان هدف خود دسترسی داشته باشید. اگر نتوانید به مخاطبان هدف دسترسی داشته باشید، نمی‌توانید سبب افزایش علاقه نسبت به برند خود شوید و پروسه ی بازارایابی ویروسی شما با شکست رو به رو می شود.

۲) خلق ویدئو

یک استراتژی دیگر برای بازاریابی وایرال، خلق یک ویدئوی خلاقانه و جذاب است. ویدئو یا ارتباط تصویری می‌تواند سبب شود تا مخاطبان شما، بیشترین تعامل را با شما داشته باشند، دنیای پیش رو؛ دنیای دیدن است.

اگر یک ویدئو در اینستاگرام منتشر کنید، می‌توانید آن را با دوستان خود به اشتراک بگذارید و اگر آن ویدئو برای آن‌ها جالب باشد، آن‌ها نیز آن را با دوستان خود به اشتراک خواهند گذاشت. در پله های بعدی اگر ویدئوی شما خیلی جالب باشد، کسانی خواهند بود که آن را در وب‌سایت یا حساب کاربری خود در شبکه‌های اجتماعی نیز به اشتراک خواهند گذاشت در نتیجه، مردم نه تنها ویدئوی شما را در پلتفرم‌های به اشتراک‌گذاری ویدئو مثل یوتیوب، اینستاگرام و آپارات، تماشا خواهند کرد، بلکه آن ها نیز ویدئوی شما را در پلتفرم‌های مختلف و حساب های کاربری خود به اشتراک خواهند گذاشت و سبب افزایش محبوبیت ویدئوی شما و در نهایت، افزایش محبوبیت برند شما خواهند شد.

اصل کلی در ساخت یک محتوای ویدئویی برای وایرال مارکتینگ این است که ویدئوی شما، شوکه کننده، به یاد ماندنی یا با مزه باشد تا احتمال شیوع ویروسی آن افزایش یابد.

بیشتر بخوانید: سیر تا پیاز بازاریابی خدماتی + تکنیک های بازاریابی خدماتی

بازاریابی ویروسی

محتوای ویدئویی برای وایرال مارکتینگ

۳) ارائه‌ی یک محصول یا خدمات ارزشمند به صورت رایگان

چه کسی از یک محصول یا خدمات رایگان استقبال نمی کند؟ به قول معروف: «مفت باشه کوفت باشه!» به همین دلیل، کلمه‌ی رایگان، یک کلمه‌ی قدرتمند در میان واژگان بازاریابی است. اغلب کمپین های بازاریابی ویروسی، یک محصول یا سرویس را به صورت رایگان و برای جلب توجه به برند مورد نظر عرضه می کنند.

قانون دوم ویلسون در بازاریابی اینترنتی، قانون «بخشیدن و فروش» است. این قانون می‌گوید که وقتی چیزی را می‌بخشید، چیزی را خواهید فروخت. با عرضه‌ی یک چیز ارزشمند ممکن است امروز یا فردا سودی نبرید ولی سبب علاقه‌مندی مردم به خود خواهید شد و به زودی، سودهای مناسبی خواهید کرد. اما سوال اینجاست؛ چگونه؟؟

این فرآیند در بازاریابی وایرال به این شکل کار می‌کند:

واژه‌ی رایگان معمولا سبب جلب نظر مخاطب می‌شود. سپس مخاطب علاقمند می شود تا از دیگر محصولات یا خدمات شما بهره مند شوند و یا نگاهی به آن ها بیاندازد به همین دلیل است که اگر حتی از شما خرید هم نکند در پس ذهن خود شما را برای همیشه نگه خواهد داشت.

بیشتر بخوانید: بازاریابی محتوایی چطور باعث فروش خواهد شد؟

۴) تولید محتوای لذت‌بخش از نظر عاطفی

بازاریابی ویروسی اگر لذت عاطفی به مخاطب ندهد، نمی‌تواند شیوع ویروسی پیدا کند. در واقع، این تکنیک بازاریابی ۱۰۰٪ وابسته به تحریک عواطف مخاطبان است. به همین دلیل، این تکنیک، مؤثرترین تکنیک بازاریابی است.

سوال این است که چگونه می‌توانید یک محتوای بسیار احساسی خلق کنید؟

در زیر، تکنیک‌هایی برای ایجاد محتوایی که بتواند احساسات مخاطب را تحریک کند، به شما معرفی کرده‌ایم:

  • محتوایی خلق کنید که سرشار از عشق یا تنفر باشد
  • محتوایی خلق کنید که حاوی چیزی بسیار احمقانه یا خلاقانه باشد
  • محتوایی خلق کنید که مخاطب را شاد یا خشمگین کند

۵) انجام کاری غیرقابل پیشبینی

خود تیتر گویا است! اگر می‌خواهید کاربران به کمپین بازاریابی شما توجه کنند، باید کاری غیرقابل پیشبینی انجام دهید و چیزی غیرقابل پیشبینی خلق کنید.

اکثر مردم به کارهای تکراری هیچ علاقه‌ای نشان نمی‌دهند. مردم همیشه دوست دارند چیزهای جدید بیاموزند یا ببینند. بی‌خیال باحال شدن محتوای خود شوید! همه این روزها محتوای با حال تولید می‌کنند. بی‌خیال تبلیغ برای محصولات یا خدمات خود شوید زیرا همه می‌دانند که هیچ‌کس نمی‌گوید ماست من ترش است! دست بگذارید روی آن چیزی که مخطبان را تحریک می کند و آنان را درگیر می سازد!

۶) فعال‌سازی قابلیت اشتراک‌گذاری و دانلود کردن محتوا

در دوران کرونا پزشکان پیشنهاد می‌کنند از افرادی که سرفه می‌کنند دور بمانید، چشمان، بینی یا دهان خود را لمس نکنید و دستان خود را بشویید زیرا ویروس‌ها تنها از این روش‌ها به سادگی منتقل می‌شوند. در بازاریابی ویروسی به طور مشابهی، اگر به اشتراک‌گذاری پیام یا محتوای شما یا دانلود آن آسان باشد، همانند ویروس‌ها به سرعت منتشر خواهد شد. بنابراین شما باید امکان دانلود محتوا و به اشتراک‌گذاری آن را برای مخاطبان پدید آورید. به علاوه، از نقطه‌نظر بازاریابی، شما باید پیام خود را ساده‌سازی کنید تا مردم آن را به سادگی بفهمند تا آن را با دیگران به اشتراک بگذارند.

بیشتر بخوانید: آنچه باید درباره بازاریابی پایگاه داده یا دیتابیس مارکتینگ بدانیم

۷) عدم تمرکز روی بازاریابی سنتی

موضوع اصلی بازاریابی سنتی، تبلیغ محصول یا سرویس است و به کمک افراد معروف، ورزشکاران یا هنرپیشه‌های مطرح، مستقیما به مخاطب می‌گوید که آن محصول یا سرویس چقدر خوب است و چگونه با شما کمک می‌کند. اما آیا مردم این روزها این حرف‌ها را باور می کنند؟ به هیچ وجه! بنابراین، برای فعالیت در عصر جدید، به بازاریابی سنتی  و شیوه های قدیمی اصرار نورزید. تمرکز خود را روی بازاریابی ویروسی و دیگر تکنیک‌های مدرن بازاریابی مثل بلاگ نویسی و بهینه‌سازی موتور جستجو، قرار دهید.

بیشتر بخوانید: تفاوت بازاریابی سنتی و دیجیتال در چیست؟ آیا این دو به تفاهم می رسند؟

بازاریابی ویروسی

عدم تمرکز روی بازاریابی سنتی

۸) همکاری با اینفلوئنسرها در شبکه‌های اجتماعی

این تکنیک، یک استراتژی مؤثر دیگر برای وایرال مارکتینگ است. دسترسی با مخاطبان به واسطه‌ی شخصیت‌های تأثیرگذار در شبکه‌های اجتماعی یا همان اینفلوئنسرها، ساده‌تر است. با اینفلوئنسرهای فعال در حوزه‌ی تخصصی کسب‌وکار خود ارتباط برقرار کرده و از آن‌ها دعوت به همکاری کنید تا محتوای شما را به اشتراک بگذارند. اگر این محتوا برای کاربران آن‌ها مفید باشد، معمولا این کار را به صورت رایگان انجام می‌دهند. در غیر این صورت ممکن است مجبور شوید، کمی هزینه کنید.

۹) تقویت

محتوایی که به سرعت از طریق بازاریابی ویروسی پخش می‌شود، به همان سرعت نیز می‌تواند فراموش شود. مردم کمپین شما را می‌بینند، برای آن‌ها جالب است، احساسات خاصی را در آن‌ها بر می‌انگیزد و توجه کامل آن‌ها را به دست خواهید آورد. در این مرحله ممکن است تصور کنید که کار شما به پایان رسیده است. اگر این گونه فکر کنید، ممکن است محتوای شما خیلی سریع به دست فراموشی سپرده شود.

اما برای جلوگیری از این اتفاق چه کاری می‌توان انجام داد؟

حالا که توجه مردم به شما جلب شده است، باید اقداماتی را که از پیش برای آن‌ها برنامه‌ریزی کرده‌اید، انجام دهید. یکی از ساده‌ترین این اقدامات، ارائه‌ی محتواهای مشابه محتوای ویروسی که ساخته اید به آن‌ها است. به احتمال زیاد این محتواها نیز ویروسی خواهند شد و شما با به اشتراک‌گذاری مجموعه‌ای از محتواهای دارای خاصیت ویروسی که در بالا ذکر شد، اثرگذاری کمپین خود را تقویت خواهید کرد.

نتیجه گیری

خلاصه اینکه تکنیک‌های بازاریابی همیشه در حال تغییر هستند زیرا ارتباط مستقیمی با ترندهای روز دارند. شما می‌توانید با به‌کارگیری ۹ استراتژی بازاریابی ویروسی که در فوق، آن‌ها را برای شما توضیح دادیم، سبب شیوع ویروسی محتوا و در نتیجه، نام برند خود شوید. اگر شما هم روش‌های دیگری از بازاریابی ویروسی در ذهن دارید، آن‌ها را با ما به اشتراک بگذارید.